Kenya savanında filler ve zürafalar dahil büyük otçulların 18 yıl boyunca engellendiği bölgelerdeki ağaç yapısı, 2017’de hayvanların geri dönmesiyle hızla değişti. Araştırmacılar, 2025 yılına gelindiğinde ağaç örtüsünün başlangıç seviyesine yaklaştığını ancak bitki yoğunluğunda oluşan bazı değişimlerin hayvanların dönüşüne rağmen varlığını koruduğunu tespit etti.
Otçulların Yokluğunda Ağaç Varlığı İki Katına Çıktı
Deney kapsamında 1999 yılında kurulan çitlerle büyük otçul türlerin sahaya erişimi kısıtlandı. Yıllar süren izleme sürecinde hayvanlardan arındırılmış sahalardaki ağaç örtüsü yüzde 60 seviyesini aşarken, serbest otlatmanın sürdüğü kontrol parsellerinde bu oran yüzde 21 ile 32 aralığında ölçüldü.
Bölgedeki çitlerin 2017 senesinde kaldırılması üzerine fil, zürafa ve impala gibi hayvanlar yaşam alanlarına tekrar giriş yaptı. Büyük otçulların sahaya dahil olmasıyla birlikte ağaçların uzama hızı belirgin biçimde yavaşladı, taç gelişimleri geriledi ve bitki ölümleri artış gösterdi.
Hayvanların Dönüşü Boy Farkını İki Yılda Eşitledi
Büyük otçulların varlığı sayesinde kontrol alanları ile önceden korunan bölgeler arasındaki boy farkı iki sene zarfında tamamen kapandı. Bitki örtüsünün kapladığı alan 2025 yılı verilerine göre deney öncesi seviyelere gerilerken, ağaç sıklığındaki yüksek oranlar varlığını sürdürdü.
Elde edilen bulgular, iri yapılı otçulların yalnızca bitki tüketen canlılar olmadığını, savan ekosistemindeki ağaç dağılımını ve morfolojisini doğrudan şekillendiren temel faktörler arasında yer aldığını ortaya koydu.
