İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın, ülkenin Avrupa Birliği ile yeni bir entegrasyon sürecine girebileceği ve birliğe dönüş ihtimalinin masada olduğuna yönelik açıklamaları İngiliz siyasetini hareketlendirirken, Londra’nın olası hamlesine hem Avrupa kanadından hem de ülke içindeki muhalefet partilerinden farklı tepkiler geldi.
Avrupa’dan Gelen Tepkiler ve Şartlar
İngiltere’nin ticari ve kurumsal bağlarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Başbakan Andy Burnham, BBC yayınında şu ifadeleri kullandı:
İngiltere’nin AB tek pazarına ve gümrük birliğine yeniden katılabileceğini, hatta sürecin daha da ileriye taşınabileceğini belirtti. 2016’daki Brexit oylamasının ülkeye faydadan çok zarar getirdiğini ve ekonomik büyümeyi duraklattığını vurgulayan Burnham, Avrupa ile gelecekteki ilişkiler için tüm seçeneklerin masada olduğunu dile getirdi.
Söz konusu değerlendirmeler Avrupa Birliği cephesinde geniş yankı buldu. İspanya ziyareti sırasında konuşan Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile İspanya Başbakanı Pedro Sánchez sürece ilişkin tutumlarını aktardı:
İngiltere’nin olası dönüşünü memnuniyetle karşılayacaklarını ifade ederek, Burnham’ın bu adımı atmasını cesurca bulduğunu kaydetti. Ancak Londra’nın üyelik şartlarında sadece işine gelen avantajları seçip diğer sorumluluklardan kaçamayacağını da hatırlattı.
Brexit’in hem İngiltere hem de Avrupa için büyük bir kayıp olduğunu belirterek, İngiltere’nin geri dönmek istemesi halinde kapıların sonuna kadar açık olduğunu söyledi.
İngiliz Muhalefeti ve Kamuoyu Araştırmaları
Hükümetin attığı bu adım Birleşik Krallık iç siyasetinde sert eleştirilere yol açtı. Sağcı Reform UK Partisi Genel Başkan Yardımcısı Richard Tice, Başbakan’ı seçmen iradesine ihanet etmekle ve ülkeyi gizlice Brüksel’in kontrolüne sokmaya çalışmakla suçladı. Muhafazakar Parti temsilcileri ise İşçi Partisi’nin Temmuz 2024 seçimlerindeki tek pazar ve gümrük birliğine dönmeme vaadini anımsatarak yönetimin geçmişe saplanıp kaldığını öne sürdü.
Siyasi arenadaki gerilime karşın İngiliz seçmeninin tutumunda değişim gözleniyor. Güncel kamuoyu yoklamalarına göre halkın yüzde 55’i olası yeni bir referandumda yeniden üyelik yönünde oy kullanacağını belirtirken, Brexit kaynaklı ticari aksamalar ve ekonomik durağanlık birliğe dönüş eğilimini kuvvetlendiriyor.
